Jean François Paul de Gondi de Retz

Ο Ζαν-Φρανσουά Πωλ ντε Γκοντί, γνωστός ως καρδινάλιος του Ρετς (ορθή προφορά του Ρε) (γαλλικά: Jean François Paul de Gondi, cardinal de Retz (20 Σεπτεμβρίου 1613 - 24 Αυγούστου 1679) ήταν Γάλλος ιερωμένος, με σημαντικό ρόλο στις εξεγέρσεις της Σφενδόνης και συγγραφέας απομνηματευμάτων που κατατάσσονται στα κλασικά έργα της γαλλικής λογοτεχνίας του 17ου αιώνα.

Βιογραφία

Ο Γκοντί ήταν γόνος Ιταλών ευγενών που ακολούθησαν την Αικατερίνη των Μεδίκων όταν ήρθε στη Γαλλία. Οι Γκοντί απέκτησαν μεγάλη κτηματική περιουσία στη Βρετάνη και συνδέθηκαν με τους μεγαλύτερες οικογένειες του βασιλείου.

Ο νεαρός ντε Γκοντί αφιερώθηκε στην εκκλησιαστική εκπαίδευση, αν και δεν είχε την κλίση - ονειρεύονταν να κερδίσει τη δόξα στα πεδία της μάχης - ούτε τη διάθεση - αισθάνονταν ανίκανος να σεβαστεί τον όρκο της αγνότητας. Σπούδασε θεολογία στη Σορβόννη, μελετώντας παράλληλα τον Σαλλούστιο και τον Πλούταρχο. Από τα φοιτητικά του χρόνια ήταν αντίθετος στην πολιτική του Ρισελιέ που επεδίωκε να περιορίσει τη δύναμη των ευγενών.

Τον Νοέμβριο του 1643, μετά το θάνατο του Λουδοβίκου ΙΓ', χειροτονήθηκε ιερέας και στη συνέχεια διορίστηκε συνλειτουργός του Αρχιεπισκόπου θείου του. Λίγο αργότερα, στις 31 Ιανουαρίου 1644, αναγορεύθηκε επίσκοπος. Πολύ γρήγορα, έγινε δημοφιλής για την ευγλωττία των κηρυγμάτων του, τη γενναιοδωρία του στις ελεημοσύνες και τις υψηλές γνωριμίες του.

Ο ρόλος του στη Σφενδόνη

Συμμετείχε στις εξεγέρσεις της Σφενδόνης (1648-1653), μια αποτυχημένη προσπάθεια της γαλλικής αριστοκρατίας κατά της αντιβασίλισσας Άννας της Αυστριακής και του καρδινάλιου Μαζαρίνου. Ο Ρετς συμμετείχε με την πλευρά των εξεγερμένων αριστοκρατών επειδή πίστευε ότι η προσπάθεια της κεντρικής εξουσίας να επιβληθεί απολυταρχικά στην κοινωνία, περιόριζε επικίνδυνα τα προνόμια της αριστοκρατίας, στην οποία ανήκε και αυτός. Ο ρόλος του υπήρξε ύποπτος καθώς άλλαξε στρατόπεδο, αρχικά με τους εξεγερμένους ευγενείς και στη συνέχεια στο πλευρό της βασίλισσας, οπότε και βοήθησε την κυβέρνηση να συλλάβει τον ισχυρό πρίγκιπα Μεγάλο Κοντέ τον Ιανουάριο 1650, επιτυγχάνοντας την αναγόρευσή του σε καρδινάλιο. Στη συνέχεια άλλαξε πάλι στρατόπεδο και συνέβαλε στην απελευθέρωση του Κοντέ και στην εκτόπιση του Μαζαρίνου το 1651. Με την επιστροφή του Μαζαρίνου στο Παρίσι το 1653, ο καρδινάλιος συνελήφθη, φυλακίσθηκε στο κάστρο της Βενσέν και παρά τη μεσολάβηση των φίλων του, ακόμη και του Πάπα, έμεινε έγκλειστος περίπου δύο χρόνια.