Karl Gjellerup

Ο Καρλ Άντολφ Κέλεροπ (δαν. Karl Adolph Gjellerup, 2 Ιουνίου 1857 – 11 Οκτωβρίου 1919) ήταν Δανός μυθιστοριογράφος και ποιητής, που μαζί με τον συμπατριώτη του Χένρικ Ποντόπινταν κέρδισε το Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1917. Σχετίζεται με την περίοδο της «μοντερνιστικής ρήξεως» (δαν. det moderne gennembrud) στη σκανδιναβική λογοτεχνία. Σε μερικά έργα του υπέγραφε με το λογοτεχνικό ψευδώνυμο «Επίγονος» (Epigonos).

Νεότητα

Ο Κέλεροπ ήταν γιος ενός Προτεστάντη εφημερίου στη Ζηλανδία, ο οποίος πέθανε όταν ο Καρλ ήταν τριών ετών. Το παιδί ανατράφηκε έτσι από τον θείο τού Γιοχάνες Φίμπιγκερ, μέσα σε μια εθνικιστική και ρομαντική ατμόσφαιρα. Τη δεκαετία του 1870 αποστασιοποιήθηκε από το υπόβαθρο αυτό και έγινε αρχικώς ενθουσιώδης υποστηρικτής του νατουραλιστικού-ρεαλιστικού κινήματος και του Γκέοργκ Μπράντες, γράφοντας τολμηρά για την εποχή μυθιστορήματα με θέμα τον ελεύθερο έρωτα και την αθεΐα. Βαθμιαία όμως, επηρεασμένος από την ανατροφή του, απομακρύνθηκε από τη «γραμμή» του Μπράντες και από το 1885 έγινε ένας νεο-ρομαντικός. Κεντρικό στοιχείο στη ζωή του ήταν επίσης η γερμανοφιλία του. Η σύζυγός του ήταν Γερμανίδα και το 1892 εγκαταστάθηκε στη Γερμανία, γεγονός που τον κατέστησε αντιδημοφιλή στην πατρίδα του. Με την πάροδο των ετών ταυτίσθηκε με την ιδεολογία της Αυτοκρατορικής Γερμανίας, συμπεριλαμβανομένων των πολεμικών στόχων της κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Το σημαντικότερο ίσως έργο της πρώιμης περιόδου του Κέλεροπ είναι το μυθιστόρημα Germanernes Lærling (= «ο μαθητευόμενος των Γερμανών», 1882), μια εν μέρει αυτοβιογραφική ιστορία της εξελίξεως ενός νέου από κονφορμιστή θεολόγου σε φιλογερμανού αθεϊστή διανοούμενου. Επίσης σημαντικό θεωρείται το Minna (1889), μια επιφανειακώς ερωτική ιστορία που είναι περισσότερο μια μελέτη της ψυχολογίας μιας γυναίκας, καθώς και το Møllen (= «ο μύλος», 1896), ένα μελοδραματικό έργο έρωτα και ζήλειας.